19 Ocak 2015

TEZ HAZIRLARKEN BILINMESI GEREKENLER - 1

Tez hazırlamak, ilk defa tez yazacaklar için bir kabustur. Hangi konuyu seçmeli, araştırmaya nereden başlamalı, bulunan verileri nasıl düzenlemeli, nasıl yazmalı vs. bir dizi soru yumağı kafada dolaşıp durur. Tüm bu sorularınız için rehber niteliğinde bir yazı dizisi hazırlamaya karar verdim.
Bu yazı serinin ilk yazısı.
Umarım sizlere yardımcı olurum.

Araştırma


Araştırma, konu dışı pek çok soru sorulsa bile içerikte yanıtlanmamış tek bir soru bile bırakmayacak şekilde bir araya getirilmiş birbirini tamamlayan bilgiler ve fikirler birliği olmalıdır. Yapılan araştırmanın açık, düzenli, gerçekçi ve anlaşılabilir olması gerekmektedir. Araştırmacının teknik adı altında bir araya getirdiği tüm düzenekler ve yöntemler bu gereksinimleri karşılamak için kullanılır. Araştırma bir süreçtir, amaç ise, problemlere güvenilir çözümler bulmaktır. Bunun için, planlı ve sistemli olmak gerekmektedir.
Araştırma bir gereksinimle başlar. Bu en genel anlamda, insanları, dolaylı ya da dolaysız olarak rahatsız eden durumların ortadan kaldırılması gereksinimidir. İnsanları en çok rahatsız eden konulara öncelik verilir. Bireyi, fiziksel ya da düşünsel yönden rahatsız eden, kararsızlık ve birden çok çözüm yolu olasılığı görülen her durum bir problemdir. Araştırmacı, problemi yaratan nedenleri araştırır ve bunların, durumu istenilen yönde etkileyecek biçimde değiştirilmesini sağlar. Problemin varlığından söz etmenin ilk koşulu, onun sezilmesi, ondan rahatsız olunmasıdır. Ancak, gerekli olan bu koşul yeterli değildir. Çünkü, problemler sezildikleri biçimiyle her zaman açık seçik değildir. Problemleri araştırmacılar tanımlar. Yanlış tanımlanmış bir probleme çözüm bulmak olanaksızdır.(1)
Her araştırma konusunun ya da probleminin bir özgeçmişi vardır. Öneri ve araştırma raporlarında problemin özgeçmişi ‘problem durumu’ başlığı altında tartışılır. Bu özgeçmiş araştırma konusundaki teorileri, ilkeleri, değişkenlere ilişkin tanımları, değişkenlerin birbiriyle olan ilişkilerine dair bulguları, kısaca, problemi her yönüyle açıklayıcı bilgileri içeren bir kısımdır. Her araştırmacı, bu bilgilerden yararlanmadan veya ele alacağı problemi çözmek için bu bilgileri referans olarak kullanmadan, probleme doğru bir çözüm getirebilmesi olanaksızdır. Çünkü bu bilgiler, araştırma probleminin dayanaklarını ve alt yapısını oluşturur.(2)
İnsan içinde doğduğu çevreyi tanıma, öğrenme ve oradan değişik amaçlarla yararlanma çabası içindedir. Bu insanlarda ortak bir özelliktir, fakat çabalardaki etkililik ve verim göz önünde tutulduğunda, insanlar arasında da önemli farklar görülür. Araştırma, hissedilen bir güçlük ile başlar. Bu güçlük insanları zihinsel ya da fiziksel, doğrudan ya da dolaylı olarak rahatsız eder ve bu güçlüğün ortadan kaldırılmasına ihtiyaç vardır. Güçlük kuramsal ya da pratik olabilir. Örneğin, belli bir hastalık, başarısızlık vb. nedenleri araştırmak yanında, bundan iki asır önce yaşamış bir kavmin yaşam biçiminin öğrenilmek istenmesi, uygun bir araç geliştirmede araştırmaya konu olabilir. Araştırma genel tanımıyla “bilinmeyene uzanarak bilinenleri artırma çabalarının tümüdür”.(3)
Karasar’a (2005) göre araştırma, bir aydınlanma, bir arama, öğrenme sürecidir; bilinmeyeni bilinir yapar, karanlığa ışık tutar; araştırma şu anda içinde bulunulan durumdan arzu edilen duruma geçebilmek için gerekli kararları almada zorunlu olan verileri toplayıp değerlendirmedir. Araştırma ile gerçekleştirilen bu arayış (search), her zaman, evrendeki ilk arayış da olmayabilir; aslında çoğu aramalar, bir “yeniden arama” (re – search) niteliğini taşır. Bu yeniden arama, mevcut bilgileri öğrenmeye çalışmak ile bilindiği sanılan pek çok şeyin eksik ya da yanlış olabilme olasılığı yüzünden zorunludur.(4)
Bilimsel araştırma ise “…problemlere güvenilir çözümler aramak amacı ile planlı ve sistemli olarak verilerin toplanması, çözümlenmesi (analizi) yorumlanarak değerlendirilmesi ve rapor edilmesi sürecidir”(5) ya da “… belli amaçlarla ya da sistemli süreçler yoluyla veri toplama ve toplanan verilerin analizi veya … doğrunun, gerçeğin aranması olayı… olarak tanımlanabilir.”(6) Araştırma, belli bilimsel çalışma alanlarına özgü değildir. Ondan her bilimsel çalışma alanında yararlanılır. Bütün bilimsel çalışmalarda bir araç olan araştırmanın amacı ise, Özçelik’e göre “…gerçeğin betimlenmesi, açıklanması, yordanması (önceden kestirilmesi) ve denetim altına alınması amacıyla yapılan çalışmalarda, bilim adamlarına yardımcı olmaktır.”(7) Bu tanımdan ve bilimsel araştırma tanımından yola çıkılarak şöyle bir başka tanım da oluşturulabilir: Araştırmanın amacı, problemlere güvenilir çözümler aramak amacı ile planlı ve sistemli olarak verilerin toplanması, çözümlenmesi (analizi) yorumlanarak değerlendirilmesi ve rapor edilmesi sürecini yürüten bilim adamlarına ve araştırmacılara yardımcı olmaktır. Bu amaç araştırmanın genel amacıdır, bütün araştırmalarda ortaktır. Bunun yanında araştırmanın özel amaçları, araştırma yapılması düşünülen konuya ya da soruna göre çeşitlenmektedir.
kaynak: www.medimagazin.com.tr
kaynak: www.medimagazin.com.tr

Araştırmacı

Araştırmacı, bilim ve sanat alanlarında araştırma yapan, bilimsel düşünebilen kimselerdir. Tarihin kapsamlı olması, araştırmacıyı, her alanla ilgilenmeye iter ve bazı şeyleri hem özelde bilmesini sağlar, hem de insanı bilgili kılar. Geniş kapsamlı bilim dallarını bilmeye yaşantımız yetmeyeceği için araştırmacının her konuda bilgi sahibi olamayacağı bilinmektedir. Fakat araştırmacı; diğer araştırmacıların da topladığı bilgileri nerelerde, ne zaman ve nasıl kullanacağını bilmelidir.
Bilimciler çeşitli işleri çok çeşitli şekillerde yapan ve birbirlerine benzemeyen yaradılışlarda olan kişilerdir. Çoğu doğuştan dedektiftir; birçoğu da yeni şeyler keşfetme eğilimindedir; bazıları sanatkar bazıları da zanaat sahibidir. Şair-bilimciler, filozof-bilimciler, hatta az da olsa mistik-bilimciler de vardır. Ama, sonuçta bunların hepsinin yukarıda anlatılan gibi bir kafa yapısına sahip olması gerekir.(8) Araştırmacıda zorunlu olarak bulunması gereken bazı özellikler vardır. Bu özellikler araştırmacının olmazsa olmazlarıdır.

Araştırmacının Özellikleri

  1. Doğruluk,
  2. Düzen tutkusu,
  3. Mantık,
  4. Dürüstlük,
  5. Kendini tanıma,
  6. Düşgücünü kullanabilme.
Bu niteliklere sahip araştırmacıyı özgür bıraktığınız zaman bilinmeyenlere doğru ilk adımı atacaktır. Eğer araştırmacının deneyimi yoksa, gerçekle belgeler arasındaki boşluğu dolduramaz.

Dipnotlar

  1. Niyazi Karasar; Araştırmalarda rapor hazırlama
  2. Birgül Karataş; Araştırma teknikleri
  3. Özçelik, A. D. Araştırma teknikleri: Düzenleme ve analiz. Ankara:1981 ÜSYM Eğitim Yayınları. s.1
  4. Karasar, N. Bilimsel araştırma yöntemi .Ankara:2005 Nobel Yayınları.
  5. Karasar, N. Bilimsel araştırma yöntemi .Ankara:2005 Nobel Yayınları. s.22
  6. Balcı, A . Sosyal bilimlerde araştırma: Yöntem, teknik ve ilkeler . Ankara:2005 Pegem Yayıncılık. s.1
  7. Özçelik, A. D. (1981). Araştırma teknikleri: Düzenleme ve analiz. Ankara: ÜSYM Eğitim Yayınları. s.2
  8. P. B. Medawar, “Advice to Young Scientist”

Hiç yorum yok:

Yorum Gönder

Okuduklarınızla ilgili düşüncelerinizi benimle paylaşarak kendimi geliştirmeme katkıda bulunursanız sevinirim.
Ayrıca iletişim ve sosyal medya hesaplarınızı yoruma eklemeyi unutmayın.
Sevgiler
Mavi'nin Güncesi